-
Lyt til norske udvandrerkvinde-stemmer i juledagene og igen 2026, og husk 8. marts!
Her i december 2025 har vi mødt 10 norske kvinder som repræsenterer mange af de 750 000 nordmænd som udvandrede – og hvis liv blev præget af dramatiske rejser, eventyrlige hændelser, rige drømme, frihed, fattigdom, barske arbejdsforhold, tunge tab og smertelige minder. De 10 kvinders stemmer, minder, erfaringer og hverdag udgør stoffet i bogen…
-
«Prestekona» – med norske rødder og fire døtrer
Pernille Henrikke Blomelie forlader Aga på Fitjar i 1916, 23 år gammel, og rejser til Amerika, hvor hendes mor og søskende allerede bor. Pernille møder Olaf Blomelie. De bliver gift i 1919. Han bliver præst. Hun er nu præstekone Nellie. De tjener sammen i flere missionskirker og flytter til Alberta, i Canada: Det er julaftan,…
-
Veven frå Myklebust
”Det var veslejulaftan, og jula sat i kvar krok av garden. Lutefisken var lagt i bløyt og julekakene stod i rad og rekkje i kistekvelven. Over omnen hang lefser til tørk, og i det vesle kammerset stod sekken med klementinar og valnøtter gøymd bak det gamle symaskinskapet. ” (s. 100 i Hugs kvinnene!). Anna er…
-
Den niande dottera
– ikkje ein ynskt son, men ein sjukepleiarengel i Amerika! Fridomsgudinna – med grøn flamme – møter Gjertine ved ankomsten til Amerika i 1925. «Ho hadde aldri sett noko så stort, så urørleg, og samtidig så levande. Bak henne låg havet. Framfor henne – Amerika.» (s. 92 i Hugs kvinnene!). Gjertine er frå Huftaøy…
-
Eg bar det med meg
– å bera to land i seg, med minne, kyrkjesong og kjærleik Bertha frå Balestrand reiste – mot sin vilje – til Amerika som 18-åring. Heile familien reiste, etter påskunding frå stemora Britta: faren, stemora, to små sysken og to utvandra onklar som var på vitjing i Balestrand. ”No sat ho i Amerika, ei…
-
Der omsorga bur
– Lena Silver Lyngdal sitt ”stille rike av omsorg, disiplin og varme” (s. 56 i Hugs kvinnene!) ”Amerika! Det ordet hadde lenge vore som ein draum, ein fjern idé forma av brev og lengsel. Men då dei steig i land, var det ikkje draum – det var støy, lukt, språk ho ikkje hadde opplevd…
-
Veven frå Myklebust
Bygd over intervju med Anna Tobiason (1893-1992) Det var røyk overalt. Ein seig, saltblanda dis som la seg i håret, i huda, i tankane. Anna stod ved stålbenken med hendene i arbeid. Fisken skulle tres på stålpinnar, ein og ein, i same rytmen, dag etter dag. Rørsla sat i håndleddet, ikkje i tankane. Tankane…
-
E10: Tankar om migrasjon
I denne siste episoden av Vågespel spør me: korleis kan historiane om dei norske utvandrarkvinnene utvida vår eiga forståing av migrasjon i vår tid? I dei tidlegare episodane har me høyrt om norske kvinner frå 1800-talet som våga å kryssa havet, borne av håp og vilje til å skapa seg eit nytt liv i eit framandt…
-
E9: Eit lappeteppe
I denne episoden vender me blikket mot det kvinnene bygde. Me møter igjen kvinenne frå tidlegare episodar – Gjertrud Rumohr Haug, Lina Svåi, Rakel Tonette Atlaksdatter og fleire som bar kvardagen i det norsk-amerikanske samfunnet – gjennom spinning, baking, saum og song. Gjennom levande skildringar, brev og minne får me eit nært møte med…
-
I hjartet av det norske Amerika
Av Lori Ann Reinhall Når du reiser vestover på det nordamerikanske kontinentet, oppdager du funn frå fortida i tettstadar som vart busett av norske innvandrarar. I nokre tilfelle kan det berre vera ei avsides kvit trekyrkje med tårn, eller kanskje ei statue eller minneplakett, men i andre høve har etterkomarane til dei fyrste norske…